Testament i dziedziczenie

Uchylenie aktu poświadczenia dziedziczenia bez tajemnic

Maciej Koper

Choć zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia ma moc prawną, istnieją określone przez przepisy polskiego prawa przypadki, gdy konieczne staje się jego uchylenie. Z sytuacją taką mamy do czynienia między innymi wówczas, gdy w przypadku tego samego spadku wydane zostało pełnomocne postanowienie o stwierdzeniu nabycia stawku, a także wtedy, gdy doszło do zarejestrowania dwóch lub więcej aktów poświadczenia dziedziczenia w odniesieniu do tego samego spadku.

Czynność taka staje się też konieczna w momencie pojawienia się dowodu na to, że osoba posiadająca akt poświadczenia dziedziczenia nie jest spadkobiercą lub jej rzeczywisty udział jest inny niż stwierdzono we wspomnianym akcie, a tak że wówczas, gdy dziedziczenie miało miejsce na podstawie ustawy, a jednak już po zarejestrowaniu aktu okazało się, że istniał testament bądź osoby uprawnione do dziedziczenia zorientowały się, że w akcie została pominięta przynajmniej jedna z nich. Bardzo rzadko mamy do czynienia z sytuacją uchylenia postępowania w sprawie uznania spadkobiercy za zmarłego. Ona również wymusza uchylenie aktu poświadczenia dziedziczenia.

Termin na złożenie wniosku

Termin złożenia takiego wniosku jest ograniczony tak zwanym terminem zawitym, uczestnik może więc złożyć stosowny wniosek jedynie przed upływem roku kalendarzowego od dnia, w którym otworzyła się przed nim możliwość powołania się na wcześniej niedostępną dla niego podstawę.

Uchylenie aktu

Procedura uchylenia

Najczęściej to sąd powiadamia notariusza o tym, że konieczne jest uchylenie sporządzonego przez niego aktu. Jednocześnie powiadamia jest KRN i przesyłane są odpowiednie opisy. Notariusz ma w takim przypadku obowiązek dokonania wzmianki o uchyleniu aktu poświadczenia dziedziczenia na tym akcie. Już taka wzmianka pozbawia go cech niezbędnych dla aktu poświadczenia dziedziczenia, a tym samym przyczynia się do tego, że nie można nie tylko ponownie go rejestrować, ale i wydawać z niego wypisów. Notariusz musi też niezwłocznie poinformować o tym Krajową Radę Notarialną.

Ponowne wykreślenie z rejestru jest z kolei obowiązkiem, jaki spoczywa na Prezesie Krajowej Rady Notarialnej. Ma to miejsce na podstawie odpisu postanowienia sądu oraz na podstawie przekazanej przez notariusza informacji o dokonanej przez niego wzmiance. W ustawie nie ma jednak uwzględnionego przypadku, w którym dochodzi do uchylenia aktu poświadczenia dziedziczenia, jeśli ten został sporządzony już po upływie trwającego sześć miesięcy terminy na przyjęcie spadku w sytuacji, w którym na notariuszu nie spoczywa obowiązek wydania aktu poświadczenia dziedziczenia spadku.

Zobacz